Ethereum'un kurucu ortağı Vitalik Buterin, blockchain trilemmasının -bir ağın aynı anda merkeziyetsizlik, güvenlik ve ölçeklenebilirlik hedeflerini başaramayacağına dair inancın- artık aşıldığını duyurdu. Bu açıklama, canlı teknoloji aracılığıyla bu hedeflere ulaşıldığını belirterek ekosistem için kritik bir iddiayı temsil ediyor.

Buterin, PeerDAS'ın ana ağda dağıtılması ve Sıfır Bilgi Ethereum Sanal Makinelerinin (ZK-EVM) alfa aşamasına ulaşmasıyla birlikte Ethereum'un pratikte neler yapabileceğinin değiştiğini belirtti. "Trilemma kağıt üzerinde değil, çalışan kodlarla çözüldü" diyen Buterin, veri kullanılabilirliği örnekleme (data availability sampling) sisteminin zaten aktif olduğunu ve ZK-EVM'lerin "üretim kalitesinde performansa" ulaştığını sözlerine ekledi.

Geliştirici, PeerDAS ve ZK-EVM'ler sayesinde Ethereum'un artık üç hedefi de birleştirdiğini ve merkezi kontrol olmaksızın yüksek bant genişliği sağladığını ifade etti. Bu geçişi "küçük iyileştirmeler" olarak değil, "temelde yeni ve daha güçlü bir merkeziyetsiz ağ türüne doğru bir adım" olarak nitelendirdi.

Buterin'in paylaştığı yol haritasına göre, 2026 yılında daha büyük gaz limiti artışları bekleniyor ve ZK-EVM blok doğrulamanın ana yöntem haline gelmesi için 2030 yılına kadar ayarlamalar yapılacak Dağıtılmış blok oluşturmanın ise işlem sıralamasındaki merkezi kontrol noktalarını azaltmak için daha uzun vadeli bir hedef olduğu belirtildi.

Tepkiler ise ikiye bölündü. Bazıları bu değişikliklerin "artırımlı ayarlar olmadığını" ve PeerDAS'ın canlı olması nedeniyle iddiaların teori olarak görülemeyeceğini savunurken, Solana geliştiricisi Mert Mumtaz gibi isimler blockchain trilemmasını geçmişte kalmış bir kavram olarak nitelendirdi.