COP28 iklim müzakereleri öncesinde Salı günü yayınlanan yeni bir rapora göre, iklim değişikliği halihazırda dünya ekonomisinden milyarlarca doları tıraş ediyor ve en çok etkilenen ülkeler gelişmekte olan ülkeler.
Delaware Üniversitesi tarafından hazırlanan rapor, insan kaynaklı iklim değişikliğinin etkilerinin, nüfuslara göre ağırlıklandırıldığında geçen yıl küresel ekonomik çıktıyı yüzde 6,3 oranında azalttığını tahmin ediyor.
Rakamlar, hem iklim değişikliğinin tarım ve imalatta aksamalar ve yüksek ısı nedeniyle verimliliğin azalması gibi doğrudan sonuçlarını, hem de küresel ticaret ve yatırımlar üzerindeki yayılma etkilerini yansıtıyor. Güncel kalın, The Business Standard'ın Google haber kanalını takip edin
Delaware Üniversitesi'nden başyazar James Rising, "İklim değişikliği nedeniyle dünya trilyonlarca dolar daha yoksullaştı ve bu yükün çoğu yoksul ülkelerin sırtına bindi" dedi.
"Umarım bu bilgiler, birçok ülkenin bugün halihazırda karşı karşıya olduğu zorlukları ve bunların üstesinden gelmek için acilen ihtiyaç duydukları desteği açıklığa kavuşturabilir" diye ekledi.
Ortalama bir insanın yol açtığı etkiler dikkate alınmadan hesaplandığında, 2022'de küresel GSYİH kaybı GSYİH'nın yüzde 1,8'i veya yaklaşık 1,5 trilyon dolar oldu.
Yazarlar yaptıkları açıklamada, "Bu iki sayı arasındaki fark, genellikle daha fazla nüfusa ve daha az GSYİH'ye sahip olan düşük gelirli ülkelerde ve tropik bölgelerde yoğunlaşan etkilerin eşit olmayan dağılımını yansıtıyor" dedi.
En az gelişmiş ülkeler yüzde 8,3'lük nüfus ağırlıklı GSYİH kaybı yaşadı; özellikle Güneydoğu Asya ve Güney Afrika etkilendi; GSYİH'lerinin sırasıyla yüzde 14,1 ve yüzde 11,2'sini kaybettiler.
Öte yandan bazı gelişmiş ülkeler de bundan faydalandı. Daha sıcak geçen kışlar sayesinde Avrupa geçen yıl GSYİH'da yaklaşık yüzde beşlik net artış gördü.
Ancak rapor, daha sıcak yazların daha ılıman kışları telafi etmesiyle bu tür kazanımların "aşınmaya hazır" olduğu konusunda uyarıyor.
Geçen yıl Mısır'da yapılan COP27 görüşmelerinde ülkeler, savunmasız ülkelerin iklim felaketleri ve aşırı hava koşullarından kaynaklanan "kayıp ve hasarlarla" başa çıkmalarına yardımcı olmak için özel bir fon oluşturma konusunda anlaştılar.
Yakın zamanda bazı ayrıntılar üzerinde anlaşmaya varılmış olsa da, fon (özellikle kimin ve ne kadar katkıda bulunduğu) bu yıl Dubai'de Perşembe günü başlayacak olan COP28 görüşmelerinde önemli bir müzakere noktası olacak.
Raporda, düşük ve orta gelirli ülkelerin, son 30 yılda sermaye ve GSYH'de toplam 21 trilyon dolarlık, yani gelişmekte olan dünyanın 2023 yılı toplam GSYİH'sinin yaklaşık yarısı kadar bir kayıp yaşadığı belirtildi.
Yazarlar, analizin piyasa dışı kayıpları ve etkileri hesaba katmaması nedeniyle kayıpların "ihtiyatlı tahminler" olduğunu belirtiyor.